İnsan ömrünün neçə faizi nəyə gedir?
Orta hesabla insan 78–80 il yaşayır. Bu ömür müddətində vaxtımızın böyük hissəsi gündəlik vərdişlərə sərf olunur. Aşağıdakı statistikalar ABŞ, Avropa və qlobal zaman istifadəsi araşdırmalarının ortalaması əsasında hazırlanıb.
Ümumi Vaxt Bölgüsü (Faizlə)
| Fəaliyyət | Kişilər | Qadınlar |
|---|---|---|
| Yatmaq | 33 % | 35 % |
| İşləmək (ödənişli) | 24 % | 20 % |
| Yolda olmaq (nəqliyyat) | 7 % | 6 % |
| Telefon / ekran vaxtı | 9 % | 10 % |
| Yemək (hazırlıq + yemə) | 5 % | 6 % |
| Şəxsi qulluq | 4 % | 6 % |
| Kitab oxumaq | 1 % | 2 % |
| Digər (ailə, istirahət və s.) | 17 % | 15 % |
Ətraflı İzah
Yuxu – Ömrün 1/3-i
İnsan ömrünün təxminən 25–27 ili yuxuda keçir. Qadınlar orta hesabla gündə 15–25 dəqiqə daha çox yatır.
İşləmək
Kişilər ömürlərinin təxminən 18–20 ilini, qadınlar isə 14–16 ilini ödənişli işə sərf edir. Qadınlarda ödənişsiz ev və qayğı işi daha çoxdur.
Telefon və ekran vaxtı
Smartfonlar insan həyatında ciddi paya sahibdir:
-
Gündə orta 4–6 saat
-
Ömür boyu 7–8 il
Qadınlarda sosial media, kişilərdə video və oyun istifadəsi daha yüksəkdir.
Yolda olmaq
İnsan ömrünün 5–6 ili yolda keçir. Böyük şəhərlərdə bu göstərici daha yüksəkdir.
Yemək
Yeməyin hazırlanması və yeyilməsi birlikdə ömürdə 4–5 il tutur.
Şəxsi qulluq
Diş, duş, geyim, baxım:
-
Qadınlar: təxminən 5 il
-
Kişilər: 3–4 il
Kitab oxumaq
Təəssüf ki, oxu payı çox aşağıdır:
-
Kişilər: ömrün ~1 %-i
-
Qadınlar: ömrün ~2 %-i
Bu Statistikalar Nəyi Göstərir?
-
İnsan ömrünün yarıdan çoxu rutin fəaliyyətlərə gedir
-
Şüurlu vaxt idarəetməsi həyat keyfiyyətini birbaşa artırır
-
Kiçik gündəlik dəyişikliklər illərlə vaxt qazandıra bilər
Source: OECD – Time Use Database → https://www.oecd.org, American Time Use Survey (ATUS) → https://www.bls.gov/tus, Our World in Data – Time Use → https://ourworldindata.org, Pew Research Center → https://www.pewresearch.org, World Health Organization (Sleep Data) → https://www.who.int